OPEC-ის ხელმძღვანელი უარყოფს IEA-ს პროგნოზს 2027 წელს ნავთობის მასშტაბური ჭარბი მიწოდების შესახებ

OPEC-ის ხელმძღვანელი უარყოფს IEA-ს პროგნოზს ნავთობის ჭარბი მიწოდების შესახებ

OPEC-ის გენერალურმა მდივანმა ჰაითამ ალ-ღაისმა ხუთშაბათს უარყო ენერგეტიკის საერთაშორისო სააგენტოს (IEA) პროგნოზი 2027 წელს ნავთობის მასშტაბური ჭარბი მიწოდების შესახებ და გააკრიტიკა პარიზში დაფუძნებული სააგენტოს შეფასება, რომ აშშ-ირანის კონფლიქტის მოგვარებამ შესაძლოა გლობალური ბაზრები ნავთობით დატბოროს.

განცხადება გაკეთდა მას შემდეგ, რაც ალ-ღაისმა ვენაში ორგანიზაციის შტაბ-ბინაში გახსნა OPEC-ის „მსოფლიო ნავთობის მიმოხილვის“ მე-20 გამოცემის პრეზენტაცია, IEA-ს მიერ ყოველთვიური ნავთობის ბაზრის ანგარიშის გამოქვეყნებიდან ერთი დღის შემდეგ, სადაც ნათქვამია, რომ მომავალ წელს მიწოდებამ შესაძლოა მოთხოვნას დღეში 5 მილიონ ბარელზე მეტით გადააჭარბოს.reuters

IEA-ს გაფრთხილება

ივნისის ანგარიშში IEA პროგნოზირებს, რომ 2027 წელს გლობალური ნავთობის მიწოდება შესაძლოა დღეში 8 მილიონი ბარელით გაიზარდოს, რადგან ახლო აღმოსავლეთში წარმოება აღდგება საომარი მოქმედებების დასრულების შემდეგ, მაშინ როცა მოთხოვნის ზრდა მხოლოდ 2 მილიონ ბარელს მიაღწევს დღეში. სააგენტოს განცხადებით, შედეგი იქნება დღეში დაახლოებით 5,05 მილიონი ბარელით ჭარბი მიწოდება — რაც დრამატული ცვლილებაა 2026 წლის დღეში დაახლოებით 920 000 ბარელიანი დეფიციტის ფონზე.cnbc

ივნისის დასაწყისისთვის, ჰორმუზის სრუტით ნავთობის ნაკადებმა უკვე დაიწყო აღდგენა დღეში დაახლოებით 12 მილიონ ბარელამდე, მაისში არსებული 9,6 მილიონი ბარელიდან, ომანის ყურეში გემებს შორის გადატვირთვის შესახებ IEA-ს მონაცემების თანახმად.reuters

OPEC-ის პასუხი

ალ-ღაისმა ეჭვი შეიტანა იმაში, თუ რას ხედავს IEA ისეთს, რასაც OPEC და სხვა პროგნოზისტები ვერ ხედავენ და გააფრთხილა, რომ ასეთმა საჯარო პროგნოზებმა შესაძლოა გაზარდოს ბაზრის არასტაბილურობა — კრიტიკა, რომელიც მან IEA-ს მიმართ ადრეც გამოთქვა. 2023 წელს OPEC-მა სააგენტო დაადანაშაულა ენერგეტიკულ ბაზრებზე „არასტაბილურობის“ წახალისებაში ნავთობის ახალ ინვესტიციებზე უარის თქმის მოწოდებებით.ft

OPEC-ის ხელმძღვანელი თანმიმდევრულად ინარჩუნებს მოთხოვნის უფრო ოპტიმისტურ პროგნოზს, ვიდრე IEA. სანქტ-პეტერბურგის საერთაშორისო ეკონომიკურ ფორუმზე ამ თვის დასაწყისში გამოსვლისას, ალ-ღაისმა განაცხადა, რომ OPEC-ს „არ დაუფიქსირებია ნავთობზე მოთხოვნის შემცირების ნიშნები“ და შეინარჩუნა ორგანიზაციის პროგნოზი წელს დღეში 1,2 მილიონი ბარელით ზრდის შესახებ. OPEC-ის უახლესმა ყოველთვიურმა ანგარიშმა, რომელიც 11 ივნისს გამოქვეყნდა, 2026 წლის მოთხოვნის ზრდა დღეში 970 000 ბარელად, ხოლო 2027 წლის ზრდა 1,73 მილიონ ბარელად განსაზღვრა — რაც მნიშვნელოვნად ჩამორჩება IEA-ს მიწოდების ზრდის შეფასებას.reuters

გაფართოებული უფსკრული

ორ სააგენტოს შორის განსხვავება ასახავს ხანგრძლივ უთანხმოებას გლობალური ნავთობის მოხმარების ტრაექტორიის შესახებ. მაშინ როცა IEA ხაზს უსვამს ჭარბი მიწოდების რისკებს და ენერგეტიკული გადასვლის დაჩქარებას, OPEC პროგნოზირებს, რომ ნავთობზე მოთხოვნა 2050 წლისთვის დღეში 120 მილიონ ბარელს გადააჭარბებს. კონფლიქტით გამოწვეულმა მიწოდების კრიზისმა — როდესაც გლობალური წარმოება მაისში IEA-ს მონაცემებით დღეში 94,5 მილიონ ბარელამდე დაეცა — მხოლოდ გაამწვავა დებატები იმის შესახებ, თუ როგორი იქნება ნავთობის ბაზარი კონფლიქტის შემდეგ.energyconnects