მეთანის მომხმარებელი მიკრობები დათბობას ვერ ეწევიან, ნათქვამია კვლევაში

დათბობა ზრდის მეთანის ემისიებს, რადგან მიკრობები ვერ ეწევიან პროცესს

5 ივნისს Nature Climate Change-ში გამოქვეყნებულმა კვლევამ აჩვენა, რომ ბუნებრივ ეკოსისტემებში მეთანის მომხმარებელი მიკრობები ვერ ეწევიან გლობალური დათბობით გამოწვეულ მეთანის გაზრდილ გამომუშავებას. მკვლევარები ამას „თითქოს გარდაუვალ“ დადებით უკუკავშირის მარყუჟს უწოდებენ, რომელიც კლიმატის ცვლილებას დააჩქარებს.eurekalert

ბუნებრივი ექსპერიმენტი არქტიკის მასშტაბით

კვლევამ, რომელსაც Queen Mary University of London-ის პროფესორი მარკ ტრიმერი ხელმძღვანელობდა, გამოიყენა ახალი მიდგომა: ნიმუშების აღება ბუნებრივად გაცხელებული ნაკადებიდან ალასკის, გრენლანდიის, ისლანდიის, სვალბარდისა და რუსეთის კამჩატკის შორეულ ნაწილებში. ამ გეოთერმულად გაცხელებულმა ადგილებმა მეცნიერებს საშუალება მისცა დაეკვირვებინათ, როგორ იქცევიან მეთანის ციკლის მიკრობები მაღალ ტემპერატურასთან ადაპტაციის საუკუნეების შემდეგ — რაც ეფექტურად წინასწარ გვაჩვენებს იმას, რასაც პლანეტის დანარჩენი ნაწილი დათბობასთან ერთად შეხვდება.eurekalert

ატმოსფეროში გამოყოფილი მეთანის თითქმის ნახევარი მოდის ტბებში, გუბურებსა და ნოტიო ნიადაგებში მცხოვრებ მიკრობებზე. რაოდენობა, რომელიც ატმოსფეროს აღწევს, დამოკიდებულია მეთანის მწარმოებელ და მეთანის მომხმარებელ მიკრობებს შორის ბალანსზე. მიუხედავად იმისა, რომ დათბობა ორივე ტიპს ასტიმულირებს, კვლევამ აჩვენა, რომ მომხმარებლებს არ შეუძლიათ სრულად აანაზღაურონ დამატებითი მეთანი, რომელიც გენერირდება.eurekalert

„აღსანიშნავია, რომ მიუხედავად ბუნებრივი ეკოსისტემებიდან მეთანის ემისიებში ჩართული მიკრობული პროცესების სირთულისა, ჩვენ ვპოულობთ ერთსა და იმავე ძლიერ ტემპერატურულ მგრძნობელობას არქტიკის რეგიონის გეოთერმულად გაცხელებული მტკნარი წყლების მრავალფეროვნებაში“, — განაცხადა ექსეტერის უნივერსიტეტის პროფესორმა გაბრიელ ივონ-დუროშემ.eurekalert

ტონგას ამოფრქვევა ატმოსფერული მეთანის გაწმენდას ავლენს

კვლევის ცალკეულ ხაზში მეცნიერებმა დააფიქსირეს მეთანის მოცილების მოულოდნელი პროცესი, რომელიც 2022 წელს Hunga Tonga–Hunga Ha’apai-ს ამოფრქვევამ გამოიწვია. 7 მაისს Nature Communications-ში გამოქვეყნებულმა კვლევამ აჩვენა, რომ ვულკანმა სტრატოსფეროში მარილიანი ზღვის წყალი და ფერფლი ამოაფრქვია, სადაც მზის შუქმა შექმნა მაღალი რეაქტიულობის ქლორის ნაწილაკები, რომლებიც დღეში დაახლოებით 900 ტონა მეთანს ანადგურებდნენ.sciencenews

აღმოჩენამ, რომელიც დადასტურდა ფორმალდეჰიდის — მეთანის დაშლის თანაპროდუქტის — სატელიტური გამოვლენით, შესაძლოა მკვლევარებს დაეხმაროს ატმოსფეროდან მეთანის ხელოვნურად მოცილების წინადადებების შეფასებაში.sciencedaily

შედეგები კლიმატის სტრატეგიისთვის

ორივე კვლევა ერთად ხაზს უსვამს როგორც ბუნებრივი მეთანის ემისიების მზარდ საფრთხეს, ისე ჩარევის პოტენციურ გზას. ტრიმერის გუნდის ნაშრომი ხაზს უსვამს, რომ ბუნებრივ მეთანის შთანთქმის წყაროებს აქვთ ზღვარი, რაც ადამიანის მიერ გამოწვეული ემისიების შემცირებას კიდევ უფრო აქტუალურს ხდის. ამავდროულად, ტონგას აღმოჩენები გვთავაზობს იმას, რასაც Science News-მა უწოდა „კლიმატის ცვლილებასთან ბრძოლის მინიშნებები“, თუმცა მეცნიერები აფრთხილებენ, რომ სტრატოსფერული ფენომენის ტროპოსფერულ ჩარევად გადაქცევა მნიშვნელოვან გამოწვევად რჩება.cnn